Αναγνώριση κι αντιμετώπιση τυχόν διαρροής αερίου
Ιδιοκτήτες και χρήστες γης, εργολήπτριες εταιρείες και τοπικές επιχειρήσεις θα πρέπει να γνωρίζουν τους κινδύνους που σχετίζονται με τη λειτουργία αγωγών υψηλής πίεσης, πώς να αναγνωρίζουν πιθανή διαρροή αερίου και τι πρέπει να κάνουν σε τέτοια περίπτωση.
Ο αγωγός ΤΑΡ λειτουργεί εστιάζοντας απόλυτα στην ποιότητα, την υγεία, την ασφάλεια και το περιβάλλον, και σύμφωνα με παγκοσμίου κλάσης πρότυπα ετοιμότητας. Στο πλαίσιο αυτό, ο ΤΑΡ υιοθετεί προληπτικά και ενεργητικά μέτρα και χρησιμοποιεί τεχνολογία αιχμής για την επιθεώρηση, παρακολούθηση και συντήρηση των συστημάτων του.
Το κέντρο ελέγχου του ΤΑΡ στην Ιταλία παρακολουθεί το σύστημα μεταφοράς φυσικού αερίου στην ολότητά του για ενδείξεις που αφορούν στην πίεση, την ηλεκτροδότηση, τη θερμοκρασία και τη ροή του αερίου. Η παρακολούθηση γίνεται μέσω του συστήματος Εποπτικού Ελέγχου και Συλλογής Δεδομένων (SCADA) που λαμβάνει πληροφορίες μέσω καλωδίων οπτικών ινών όλο το 24ωρο, 365 ημέρες το χρόνο.
Επιπλέον, για κάθε υποδομή του ΤΑΡ σε όλες τις φιλοξενούσες τον αγωγό χώρες έχει εκπονηθεί ολοκληρωμένο σχέδιο αντιμετώπισης έκτακτης ανάγκης.
Ωστόσο, σε περίπτωση που κάποιος αγωγός φυσικού αερίου υψηλής πίεσης υποστεί σημαντική ζημία τότε μπορεί να προκληθεί διαρροή ή ρήξη, με πιθανό επακόλουθο την απελευθέρωση φυσικού αερίου υπό πίεση· που με τη σειρά του θα μπορούσε να οδηγήσει σε ενδεχόμενους κινδύνους, όπως:
- δημιουργία κρατήρα στο σημείο της ρήξης
- εκτίναξη χώματος και άλλων υλικών από τον κρατήρα
- δημιουργία παλμού υπερπίεσης
- δημιουργία πίδακα αερίου
- διαφυγή οξυγόνου που μπορεί να προκαλέσει ασφυξία
Το φυσικό αέριο είναι ιδιαίτερα εύφλεκτο και μπορεί να αναφλεγεί από πηγές όπως θερμότητα, σπινθήρας, αστραπή, κλπ. Στην απίθανη περίπτωση που οι ομάδες του ΤΑΡ δεν εντοπίσουν και θέσουν υπό έλεγχο ενδεχόμενη διαρροή, και το διαφυγόν αέριο αναφλεγεί, τότε μπορεί να προκληθεί φωτιά.
Πώς αναγνωρίζεται τυχόν διαρροή αερίου
Τυχόν διαρροή φυσικού αερίου αναγνωρίζεται με την όραση, την ακοή ή την όσφρηση.
- όραση: φωτιά στο επίπεδο του εδάφους, αποχρωματισμός βλάστησης, νερό που κοχλάζει, στεγνό και ραγισμένο έδαφος, σύννεφο ατμού, εκτίναξη χώματος και άλλων υλικών από τρύπα στο έδαφος ή μηχανική ζημιά στον αγωγό.
- ακοή: δυνατός ήχος σαν βόμβος, σφύριγμα ή βοή.
- οσμή: το ξηρό φυσικό αέριο που μεταφέρει ο ΤΑΡ είναι άοσμο. Σε περίπτωση που υπάρχει στον αέρα μυρωδιά που θυμίζει «χαλασμένο αβγό», τότε η διαρροή προέρχεται πιθανότατα από γειτονικό δίκτυο διανομής φυσικού αερίου.
Πώς αντιμετωπίζεται τυχόν διαρροή αερίου
Σε περίπτωση που εκτιμάται ότι υπάρχει διαρροή αερίου, είναι επιτακτικό όλες οι ενέργειες αντιμετώπισης (είτε από τις αρμόδιες υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης, είτε από το διαχειριστή του συστήματος, είτε από εργολήπτριες εταιρείες του ΤΑΡ) να εξασφαλίσουν ότι δεν υπάρχουν πηγές ανάφλεξης στην περιοχή, διότι το φυσικό αέριο είναι πολύ εύφλεκτο.
Σε περίπτωση συμβάντος, θα πρέπει να τηρηθεί απόσταση ασφαλείας: τουλάχιστον 250 μέτρων αν το αέριο έχει αναφλεγεί, και 550 μέτρων αν δεν έχει αναφλεγεί. Η ελάχιστη απόσταση ασφαλείας θα πρέπει να τηρείται αδιάλειπτα, ώσπου ειδικός του ΤΑΡ να επιβεβαιώσει το μέγεθος και την πίεση της ενδεχόμενης διαρροής.
Τι ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΚΑΝΟΥΜΕ αν υπάρχει υποψία διαρροής αερίου
- ΝΑ ΦΥΓΟΥΜΕ αμέσως από την περιοχή με τα πόδια.
- ΝΑ ΑΠΟΜΑΚΡΥΝΘΟΥΜΕ από τον αγωγό, σε ασφαλή απόσταση (550+ μέτρα) και αντίθετα από την κατεύθυνση του αέρα.
- ΝΑ ΕΞΑΣΦΑΛΙΣΟΥΜΕ ότι δεν υπάρχουν πιθανές πηγές ανάφλεξης στην περιοχή, συμπεριλαμβανομένων κινητών τηλεφώνων, ραδιοφωνικού εξοπλισμού, τσιγάρων/αναπτήρων/σπίρτων, και μηχανοκίνητων οχημάτων.
- ΝΑ ΕΝΗΜΕΡΩΣΟΥΜΕ άλλους ανθρώπους και να τους ζητήσουμε να εγκαταλείψουν την περιοχή.
- ΝΑ ΚΑΛΕΣΟΥΜΕ, όταν βρεθούμε σε ασφαλή απόσταση, τις γραμμές έκτακτης ανάγκης του ΤΑΡ
Τι ΔΕΝ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΚΑΝΟΥΜΕ αν υπάρχει υποψία διαρροής αερίου
- ΔΕΝ προσπαθούμε να εντοπίσουμε την πηγή της διαρροής
- ΔΕΝ βάζουμε μπροστά οχήματα ή μηχανήματα στην περιοχή.
- ΔΕΝ ανάβουμε φλόγα και δεν προκαλούμε άλλη πηγή ανάφλεξης με την παροχή ηλεκτρικού ρεύματος, το άναμμα σπίρτου, τη δημιουργία καπνού, κλπ.
- ΔΕΝ παραβιάζουμε την ελάχιστη απόσταση ασφαλείας (τουλάχιστον 250 μέτρα αν το αέριο έχει αναφλεγεί, και 550 μέτρα αν δεν έχει αναφλεγεί).
- ΔΕΝ χρησιμοποιούμε τηλέφωνα ή ηλεκτρικές συσκευές, εκτός αν βρισκόμαστε σε ασφαλή απόσταση.
- ΔΕΝ προσπαθούμε να σβήσουμε φωτιά που έχει προκληθεί από ανάφλεξη φυσικού αερίου. Περιμένουμε την πυροσβεστική και τους άλλους κατάλληλα εκπαιδευμένους επαγγελματίες των άλλων υπηρεσιών έκτακτης ανάγκης.
- ΔΕΝ στεκόμαστε στην κατεύθυνση που φυσάει ο αέρας.
Συνεργασία με τις τοπικές υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης
Σε περίπτωση συμβάντος ή διαρροής, ο ΤΑΡ στέλνει αμέσως εκπαιδευμένο προσωπικό για να απομονώσει τον αγωγό, να σταματήσει τη διαρροή, και να βοηθήσει το προσωπικό έκτακτης ανάγκης.
Ο TAP συνεργάζεται στενά με τις τοπικές υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης των χωρών που φιλοξενούν τον αγωγό. Στο πλαίσιο αυτής της συνεργασίας, το προσωπικό των υπηρεσιών αυτών πραγματοποιεί τακτικές ασκήσεις ανταπόκρισης για την αποφυγή συμβάντων και για την καλύτερη δυνατή προετοιμασία σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης.
