Πρόγραμμα Κοινωνικών και Περιβαλλοντικών Επενδύσεων

Το πρόγραμμα Κοινωνικών και Περιβαλλοντικών Επενδύσεων (Social and Environmental Investment programme) του TAP αναπτύχθηκε προκειμένου να προωθήσει τη βιώσιμη ανάπτυξη, κατόπιν διαβούλευσης και σε συνεργασία με τις τοπικές κοινότητες.

Σε περισσότερα από 58 εκατομμύρια ευρώ ανέρχονται συνολικά οι επενδύσεις σε τοπικές κοινότητες στην Ελλάδα, την Αλβανία και την Ιταλία.

Το πρόγραμμα Κοινωνικών και Περιβαλλοντικών Επενδύσεων του ΤΑΡ βασίζεται στις αρχές του μη αποκλεισμού, της συμμετοχής, της ενίσχυσης δεξιοτήτων, της αξιοποίησης τοπικού κεφαλαίου, και της βιωσιμότητας.

Βασικοί στόχοι του προγράμματος Κοινωνικών και Περιβαλλοντικών Επενδύσεων του ΤΑΡ είναι:

• να ενισχύσει τα μέσα βιοπορισμού στις τοπικές κοινωνίες
• να υποστηρίξει την αναβάθμιση της ποιότητας ζωής των κατοίκων που ζουν κατά μήκος της όδευσης του αγωγού
• να βελτιώσει δεξιότητες και ικανότητες υποστηρίζοντας πρωτοβουλίες εκπαίδευσης και κατάρτισης
• να ενισχύσει την περιβαλλοντική διαχείριση
• να χτίσει σχέσεις εμπιστοσύνης και καλής θέλησης

Πριν από την έναρξη της κατασκευής του αγωγού, ο TAP πραγματοποίησε Μελέτες Περιβαλλοντικών και Κοινωνικών Επιπτώσεων (ΜΠΚΕ) σε καθεμία από τις τρεις φιλοξενούσες χώρες.

Για το σκοπό αυτό, διεξήγαγε ανοιχτό και διαφανή διάλογο με όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη, ώστε αφενός να εντοπιστούν όλες οι πιθανές περιβαλλοντικές, πολιτιστικές και κοινωνικο-οικονομικές επιπτώσεις του αγωγού, και αφετέρου να προσδιορισθούν τα μέτρα για την αποφυγή και το μετριασμό τους.

Οι ΜΠΚΕ υλοποιήθηκαν σύμφωνα με τις απαιτήσεις απόδοσης της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης (ΕΤΑΑ), καθώς και την κείμενη νομοθεσία, κανονισμούς, και πρότυπα χωρών. Μετά την εκπόνησή τους, οι μελέτες εγκρίθηκαν από τις αρμόδιες αρχές σε εθνικό επίπεδο.

Οι όροι των ΜΠΚΕ, σε συνδυασμό με συνοδευτικές μελέτες που υλοποιήθηκαν σε τοπικό επίπεδο για να αξιολογήσουν ειδικότερες ανάγκες, συνέβαλαν στη διαμόρφωση των πυλώνων στη βάση των οποίων επιλέχθηκαν οι πρωτοβουλίες προς στήριξη.  

Η χρηματοδότηση πρωτοβουλιών στο πλαίσιο του προγράμματος Περιβαλλοντικών και Κοινωνικών Επενδύσεων εστίασε σε τέσσερις πυλώνες: μέσα βιοπορισμού, ποιότητα ζωής, περιβάλλον, εκπαίδευση και κατάρτιση.

Οι θεματικοί αυτοί άξονες καθορίστηκαν σκόπιμα σε γενικό πλαίσιο, ώστε να καλύψουν τις διαφορετικές προτεραιότητες καθεμίας από τις τρεις φιλοξενούσες χώρες:

• Στην Ελλάδα, ως προτεραιότητες αναγνωρίστηκαν η αντιμετώπιση κοινωνικών αναγκών, η ανάπτυξη υποδομών, και η καλλιέργεια δεξιοτήτων.
• Στην Αλβανία, οι επενδύσεις εστίασαν στις υποδομές σε επίπεδο κοινοτήτων, τη γεωργία, την εκπαίδευση και κατάρτιση, καθώς και στην ασφάλεια.
• Στην Ιταλία, οι προτεραιότητες περιλαμβάνουν την ενίσχυση των μέσων βιοπορισμού (σε ό,τι αφορά, κυρίως, τους κλάδους του τουρισμού, της γεωργίας και αλιείας), την περιβαλλοντική διαχείριση, αλλά και την ανάπτυξη κοινοτικών υπηρεσιών και υποδομών.

Κατά τη διάρκεια λειτουργίας του αγωγού, ο TAP έχει δεσμευθεί να επενδύσει σε σχετικές πρωτοβουλίες 32 εκατομμύρια ευρώ στην Ελλάδα, 14 εκατομμύρια ευρώ στην Αλβανία, και 12 εκατομμύρια ευρώ στην Ιταλία.

Για να μπορούν να θεωρηθούν επιλέξιμες προς χρηματοδότηση, οι πρωτοβουλίες θα πρέπει να συμμορφώνονται και να τηρούν τα κριτήρια, τις αρχές και την πολιτική του προγράμματος Κοινωνικών και Περιβαλλοντικών Επενδύσεων του TAP.

Οι πρωτοβουλίες αυτές δεν είναι δυνατόν να αντίκεινται σε οποιαδήποτε δέσμευση του ΤΑΡ – κανονιστική, αδειοδοτική ή άλλης νομικής φύσεως. Επίσης, δεν θα πρέπει να προσβάλουν τα οικονομικά ενδιαφέροντα ή τη φήμη της εταιρείας. Ο TAP επενδύει κατά βάση σε πρωτοβουλίες που στοχεύουν στην υποστήριξη των τοπικών κοινοτήτων που επηρεάστηκαν άμεσα από την κατασκευή του έργου.

Δίνεται, ακόμη, προτεραιότητα σε πρωτοβουλίες που ευθυγραμμίζονται πλήρως με τη στρατηγική κατεύθυνση του προγράμματος Κοινωνικών και Περιβαλλοντικών Επενδύσεων (ΚΠΕ)· με τις τοπικές ανάγκες· και με την εκτιμώμενη θετική επίδραση των πρωτοβουλιών στις κοινότητες.

Ο ΤΑP δεν χρηματοδοτεί μέσω του προγράμματο ΚΠΕ πρωτοβουλίες που αφορούν σε:  

• Πολιτικές δωρεές  
• Αιτήματα εμπορικής φύσης – συμπεριλαμβανομένης της χρηματοδότησης ιδιωτικών ή δημόσιων εταιρειών
• Συνδρομές σε οργανισμούς  
• Αθλητικούς συλλόγους
• Γενικές εκκλήσεις για συγκέντρωση κεφαλαίων
• Δραστηριότητες θρησκευτικής φύσης  
• Έμμεσες δραστηριότητες συγκέντρωσης κεφαλαίων, π.χ. εκδηλώσεις φιλανθρωπικού χαρακτήρα, δείπνα, διαφημίσεις σε περιοδικά κλπ.
• Συνέδρια
• Δραστηριότητες που απαιτούν διαρκή χρηματοδότηση ή δημιουργούν οικονομική εξάρτηση από τον TAP

Ο TAP εξετάζει αποκλειστικά και μόνο το ενδεχόμενο χρηματοδότησης πρωτοβουλιών που προσφέρουν οφέλη στις τοπικές κοινότητες που επηρεάζονται άμεσα από την κατασκευή και λειτουργία του αγωγού.